Βουβωνοκήλη

Η βουβωνοκήλη είναι η προβολή ενδοκοιλιακού περιεχομένου – συνήθως τμήματος εντέρου ή λιπώδους ιστού – μέσα από αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος, στη βουβωνική χώρα.

Ανάλογα με το ανατομικό σημείο εξόδου διακρίνεται σε λοξή ή ευθεία, μπορεί να είναι μονόπλευρη ή αμφοτερόπλευρη, και είναι η πιο συχνή μορφή κήλης (συχνότερη σε άνδρες), αλλά εμφανίζεται και σε γυναίκες.

Στα αρχικά της στάδια μπορεί να προκαλεί ελάχιστη ή καθόλου ενόχληση, ενώ η οριστική της αντιμετώπιση είναι πάντα χειρουργική.

Τι είναι η βουβωνοκήλη

Το κοιλιακό τοίχωμα αποτελείται από στρώματα μυών και συνδετικού ιστού που συγκρατούν τα κοιλιακά όργανα στη θέση τους. Στη βουβωνική χώρα υπάρχει ένα φυσικά πιο αδύναμο σημείο περάσματος – ο βουβωνικός πόρος – από όπου, όταν η ενδοκοιλιακή πίεση αυξάνεται ή ο ιστός εξασθενεί με τον χρόνο, μπορεί να «περάσει» τμήμα εντέρου ή λιπώδους ιστού, δημιουργώντας τη χαρακτηριστική διόγκωση.

Ανάλογα με το ανατομικό σημείο από όπου περνά το περιεχόμενο, η βουβωνοκήλη διακρίνεται σε λοξή (το πιο συχνό είδος, ακολουθεί τη φυσική πορεία του βουβωνικού πόρου) και ευθεία (περνά απευθείας μέσα από αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος). Η διάκριση αυτή γίνεται από τον χειρουργό κατά την κλινική εξέταση και δεν αλλάζει τον τρόπο αντιμετώπισης του ασθενή από μόνη της.

Η κήλη μπορεί να εμφανιστεί μόνο στη μία πλευρά (μονόπλευρη) ή και στις δύο ταυτόχρονα (αμφοτερόπλευρη). Παρότι είναι σαφώς συχνότερη σε άνδρες, λόγω της ανατομίας του βουβωνικού πόρου, από όπου περνά ο σπερματικός τόνος— εμφανίζεται και σε γυναίκες, όπου συχνά περνάει πιο εύκολα απαρατήρητη στα πρώτα στάδια.

Συμπτώματα

• Διόγκωση στη βουβωνική χώρα, που γίνεται πιο εμφανής όταν ο ασθενής στέκεται όρθιος, βήχει ή κάνει προσπάθεια, και συχνά «υποχωρεί» όταν ξαπλώνει
• Αίσθημα βάρους, τάσης ή «τραβήγματος» στην περιοχή, ιδιαίτερα προς το τέλος της ημέρας
• Πόνος που επιδεινώνεται με σήκωμα βάρους, βήχα ή παρατεταμένη ορθοστασία, και υποχωρεί με την ανάπαυση
• Σε πιο προχωρημένα στάδια, αίσθημα «τσιμπήματος» ή δυσφορίας που δυσκολεύει την καθημερινή δραστηριότητα

Αρχόμενη βουβωνοκήλη – τα πρώτα σημάδια

Στο πρώιμο στάδιο, πολλοί ασθενείς περιγράφουν μόνο μια ήπια, διαλείπουσα ενόχληση ή ένα ελάχιστα αισθητό «φούσκωμα» που εμφανίζεται και εξαφανίζεται ανάλογα με τη στάση του σώματος, χωρίς καθόλου πόνο. Είναι το στάδιο όπου η κήλη είναι ακόμα μικρή και ευκολότερα αντιμετωπίσιμη χειρουργικά· η αναγνώρισή της νωρίς δεν αλλάζει το αν θα χρειαστεί επέμβαση, αλλά μπορεί να κάνει την επέμβαση απλούστερη.

Αίτια & Παράγοντες Κινδύνου

Η βουβωνοκήλη προκύπτει από συνδυασμό παραγόντων. Αφενός υπάρχει μια εγγενής προδιάθεση – σε ορισμένους ανθρώπους ο ιστός στην περιοχή είναι εκ φύσεως πιο αδύναμος, είτε συγγενώς είτε λόγω γήρανσης. Αφετέρου, υπάρχουν παράγοντες που αυξάνουν την πίεση μέσα στην κοιλιά και «σπρώχνουν» προς το αδύναμο σημείο:

• Χρόνιος βήχας (π.χ. από κάπνισμα ή αναπνευστικά προβλήματα)
• Χρόνια δυσκοιλιότητα και έντονη προσπάθεια κατά την αφόδευση
• Άρση βαρών, ιδιαίτερα χωρίς σωστή τεχνική
• Παχυσαρκία
• Προηγούμενες χειρουργικές επεμβάσεις στην περιοχή, που μπορεί να έχουν εξασθενήσει τοπικά τον ιστό
• Οικογενειακό ιστορικό κηλών
• Εγκυμοσύνη (στις γυναίκες, λόγω της αυξημένης ενδοκοιλιακής πίεσης)

Πώς γίνεται η διάγνωση

Στις περισσότερες περιπτώσεις, η διάγνωση της βουβωνοκήλης γίνεται με απλή κλινική εξέταση. Ο γιατρός ψηλαφεί την περιοχή, συχνά ζητώντας από τον ασθενή να βήξει ή να κάνει ελαφριά προσπάθεια, ώστε να γίνει πιο εμφανής η διόγκωση. Σε περιπτώσεις όπου η διόγκωση δεν είναι ξεκάθαρη, ο ασθενής είναι υπέρβαρος, ή υπάρχει αμφιβολία ως προς τη διάγνωση, μπορεί να ζητηθεί υπερηχογράφημα βουβωνικής χώρας για επιβεβαίωση.

Πότε χρειάζεται πραγματικά επέμβαση

Μια βουβωνοκήλη δεν υποχωρεί μόνη της και δεν «θεραπεύεται» με φάρμακα ή ασκήσεις, μεγαλώνει σταδιακά με τον χρόνο, ακόμα κι αν αρχικά δεν ενοχλεί ιδιαίτερα. Η χειρουργική αντιμετώπιση συστήνεται:

• Όταν υπάρχει πόνος ή ενόχληση που επηρεάζει την καθημερινότητα
• Όταν η κήλη μεγαλώνει αισθητά με το πέρασμα του χρόνου
• Προληπτικά, ακόμα και σε ασυμπτωματικές περιπτώσεις, καθώς όσο μεγαλώνει η κήλη τόσο πιο πολύπλοκη γίνεται η επέμβαση

Η απόφαση για τον χρόνο της επέμβασης λαμβάνεται από κοινού με τον γιατρό, ανάλογα με την ηλικία, τη γενική κατάσταση υγείας και τον βαθμό ενόχλησης του ασθενή.

Τι κινδυνεύει να συμβεί αν δεν αντιμετωπιστεί

Η αναβολή της επέμβασης δεν είναι «ουδέτερη» επιλογή. Με τον χρόνο, η κήλη τείνει να μεγαλώνει, το άνοιγμα στο κοιλιακό τοίχωμα διευρύνεται, και η επέμβαση γίνεται τεχνικά πιο απαιτητική. Το πιο σοβαρό ρίσκο είναι ο στραγγαλισμός-περίσφιξη, όταν το περιεχόμενο της κήλης «παγιδεύεται» και διακόπτεται η αιμάτωσή του, κάτι που μετατρέπει μια προγραμματισμένη επέμβαση σε επείγον χειρουργικό περιστατικό.

Πώς αντιμετωπίζεται

Η μοναδική οριστική θεραπεία της βουβωνοκήλης είναι η χειρουργική επέμβαση. Δεν υπάρχει συντηρητική εναλλακτική που να «κλείνει» το αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος.

Η επέμβαση μπορεί να γίνει με ανοιχτή ή λαπαροσκοπική τεχνική, ανάλογα με το μέγεθος της κήλης, το αν είναι μονόπλευρη ή αμφοτερόπλευρη, και το ιστορικό του ασθενή.

Τι να περιμένετε μετά την επέμβαση

Η ανάρρωση εξαρτάται από την τεχνική που θα επιλεγεί. Η λαπαροσκοπική προσέγγιση επιτρέπει συνήθως ταχύτερη επιστροφή σε καθημερινές δραστηριότητες σε σχέση με την ανοιχτή.

Αναλυτικές πληροφορίες για την πορεία αποκατάστασης θα βρείτε στη σελίδα «Εγχείρηση Κήλης».

Συχνές Ερωτήσεις